Ongeveer de helft van de Nederlandse en Vlaamse bevolking krijgt minimaal één keer in zijn of haar leven te maken met psychische problemen. Het boek “Bij de psycholoog” biedt een praktische uitleg om de wereld van de psychische hulpverlening te verduidelijken. Van het (h)erkennen van psychische problemen tot aan het laatste gesprek bij de psycholoog, alle stappen komen in het boek aan bod. Ook eindigt ieder hoofdstuk met een aantal korte ervaringen van cliënten. Deze ervaringsverhalen zijn een goede toevoeging aan de meer theoretische uitleg van de auteurs.
Opbouw van het boek
Het boek heeft een logische opbouw, waar de auteurs ook aandacht besteden aan verschillende vraagstukken die kunnen leven bij de lezer. Er wordt gepoogd een antwoord te geven op de vraag “Wat is normaal?”, de complexiteit van psychische stoornissen en er is oog voor de zogenoemde ‘hypes’ als gevolg van de opkomst van sociale media. Daarnaast wordt er een goede uitleg gegeven over het verschil tussen diagnoses en classificaties, termen die ook in het vakgebied nog wel eens door elkaar gebruikt worden. In dit gedeelte staan de auteurs ook stil bij het belang van een goede beschrijvende diagnose of verklaringsmodel, waarbij benadrukt wordt dat de cliënt zelf daar ook een bijdrage aan mag leveren.
Bijwerkingen van psychotherapie
Een mooie toevoeging vind ik het hoofdstuk over de bijwerkingen van psychotherapie. We zijn als hulpverleners vaak geneigd om te denken dat we vooral wat toevoegen aan (de kwaliteit van) het leven van de cliënt, maar staan we ook voldoende stil bij de bijwerkingen die psychotherapie kan hebben? Van medicijnen is algemeen bekend dat deze (ongewenste) bijwerkingen kunnen hebben, maar dat psychotherapie dat net zo goed heeft, is mogelijk nog minder bekend onder het grote publiek. Zo beschrijven de auteurs onder ander de afhankelijkheid van een psycholoog of de psychologische behandeling, waarbij een cliënt op een bepaald moment geen stappen meer vooruitzet uit angst dat de behandeling wordt beëindigd. Ook wordt de psychologische debriefing na ingrijpende gebeurtenissen genoemd. Hoewel deze interventie bedoeld is om ernstigere klachten te voorkomen, door direct na een incident ervaringen te delen, kan juist het delen van de ervaringen zorgen voor meer klachten en symptomen.
Een goede psycholoog
Ook worden de kenmerken van een goede psycholoog beschreven en spoiler alert: een goede psycholoog is volgens de auteurs niet per se iemand die de richtlijnen strak opvolgt of jarenlange ervaring heeft. Het blijkt toch vooral aan de therapeutische relatie te liggen en de persoonskenmerken van de psycholoog.
Afsluiten van een behandeling
Er wordt afgesloten met, hoe kan het ook anders, het afsluiten van de behandeling. Hier wordt mooi beschreven dat afsluiten niet eenvoudig is en dat het belangrijk is goed stil te staan bij het afscheid. Dit lijkt een schot voor open doel, maar, gebaseerd op mijn eigen ervaringen, staan we hier als psychologen én cliënten soms toch nog onvoldoende bij stil.
Conclusie
Al met al is “Bij de psycholoog” een praktisch geschreven boek dat wat mij betreft iedereen die de stap zet naar de huisarts om hulp te vragen, zou moeten lezen. Hoewel het op sommige punten wat idealistisch is geschreven, de GGZ als systeem kent immers haar beperkingen, biedt het veel handvatten en informatie omtrent het volledige hulpverleningsproces bij de psycholoog. Ongetwijfeld is de inhoud van het boek voor de meeste psychologen gesneden koek. Toch is het ook voor hen een nuttig boek. Zij zouden het kunnen aanraden aan hun cliënten, zodat deze beter weten wat ze kunnen verwachten. Ook voor de psychologen zelf biedt het boek nog de nodige nuttige inzichten. Al is het maar om zich weer even bewust te worden van alles waar zij hun cliënten dagelijks aan onderwerpen.
Score
Informatie
Titel:
Bij de psycholoog – Vind je weg in de psychologische hulpverlening
Auteur/Redactie:
Paul van der Heijden, Laurence Claes & Cilia Witteman
Uitgever:
Uitgeverij Nieuwezijds
ISBN:
9789057125706
Onderwerp:
Informatief boek over psychologische hulpverlening
Doelgroep:
Voor iedereen die de stap zet om hulp te vragen bij de huisarts. Als therapeut is dit boek nuttig om aan te raden aan patiënten
Beweringen en meningen, geuit in artikelen en mededelingen op de boekrecensiepagina’s van deze site, zijn die van de auteur(s) en niet (noodzakelijkerwijs) die van de VGCt.
