De laatste jaren zijn er in toenemende mate behandelingen beschikbaar die specifiek zijn afgestemd op mensen met LVB, zowel CGT-behandelingen als schematherapeutische behandelprotocollen.
Dat is belangrijk, omdat mensen met LVB in hun leven meer risico lopen op het opdoen van negatieve ervaringen, zoals faalervaringen op school en pestervaringen. En daarmee kwetsbaarder zijn voor het ontwikkelen van psychopathologie dan mensen zonder een verstandelijke beperking, zo blijkt ook uit onderzoek. Het risico op het ontwikkelen van een negatief zelfbeeld is daarmee ook groter dan voor mensen zonder (L)VB.
Dan het goede nieuws: uit onderzoek komt naar voren dat mensen met LVB weldegelijk kunnen profiteren van een (CGT-)behandeling, mits die op de juiste manier wordt aangeboden. In dat opzicht is het boek Een Positief Zelfbeeld een welkome aanvulling. Dit behandelprotocol is namelijk specifiek gericht op het verbeteren van het zelfbeeld bij mensen met LVB.
Opbouw
Een positief zelfbeeld is gebaseerd op het bestaande boek Negatief zelfbeeld van Manja de Neef. Van deze behandelmethode, dat veel CGT-behandelaren bekend in de oren zal klinken, is in divers vergelijkend onderzoek de meerwaarde voor mensen zonder LVB aangetoond.
Een Positief Zelfbeeld bestaat uit 15 (wekelijkse) groepsbijeenkomsten, waarbij cliënten actief aan de slag gaan met verschillende opdrachten om hun zelfbeeld te verbeteren. Het werkboek is geïntegreerd in dit bestaande boek en tevens kosteloos te downloaden.
Ervaringen
Per bijeenkomst/hoofdstuk staat duidelijk omschreven welk onderwerp aan bod komt en hoe je dit als behandelaar aanpakt. Ook worden handvatten gegeven hoe deelnemers te begeleiden wanneer zij moeite hebben met de opdrachten of er niet aan toe zijn gekomen. Dit maakt de methode voor behandelaren toegankelijk en laagdrempelig toe te passen.
Ook voor deelnemers is deze behandeling goed te volgen. Het gebruik van metaforen (bijvoorbeeld de ‘positieve doos’ en de ‘negatieve doos’) helpt deelnemers om “het zelfbeeld” tot iets tastbaars te maken en om met afstand naar het eigen zelfbeeld te kunnen kijken. Deelnemers geven regelmatig aan dat ze het fijn vinden dat er veel aandacht wordt besteed aan het belichten van positieve momenten; dit werkt motiverend en maakt dat de behandeling in de regel niet als zwaar of belastend wordt ervaren.
De behandeling biedt ook de ruimte voor deelnemers om elkaar te ondersteunen in hun proces. Zo wordt er bijvoorbeeld in bijeenkomst 6 een signaal afgesproken binnen de groep, waarmee groepsgenoten elkaar kunnen attenderen op “ja-maren” (het onbewust afwimpelen van positieve informatie over jezelf, zoals een compliment). Hoewel het signaal zelf niet altijd goed blijft hangen, blijven de deelnemers elkaar over het algemeen wel aanspreken op ja-maren. Dus dat is positief.
Wat hier aanvullend bij kan helpen, is om het herkennen van de ja-maren in een spelvorm te gieten. Dit houdt de groep alert.
Onderlinge betrokkenheid
Marousha heeft deze behandeling ook toegepast in een klinische setting. In die setting zien we dat deelnemers elkaar buiten de zelfbeeldgroep om opzoeken om met elkaar pluspunten op te stellen, als ze deze moeilijk kunnen bedenken in de groep. Ze vinden elkaar bijvoorbeeld om even een praatje te maken of een spelletje te doen, of geven elkaar tussendoor complimenten. Deze versterkte onderlinge betrokkenheid is mooi om te zien. Maar omdat in een klinische setting niet iedereen deze zelfbeeld-module volgt, blijft het een aandachtspunt dat iedereen (dus ook degenen die de zelfbeeldgroep niet volgen) zich even geïncludeerd blijft voelen.
Tegelijkertijd merken we dat deelnemers aan deze zelfbeeldbehandeling de materie ook met andere cliënten bespreken. Zo horen we regelmatig (het begrenzen van) het “ja-maren” terug van cliënten die zelf de zelfbeeldgroep (nog) niet hebben gevolgd. Zo maken cliënten elkaar enthousiast voor de module!
Dit laatste is een goed signaal en geeft aan dat deze behandelmethode goed bij deze doelgroep aansluit. Dus mocht je voor mensen met LVB een behandeling in groepsverband rondom het thema zelfbeeld willen aanbieden? Dan is dit boek zeker een aanrader.
Score
Informatie
Titel:
Een Positief Zelfbeeld
Auteur/Redactie:
Manja de Neef, Rinke Giesen, Wilma van Langen
Uitgever:
Boom
ISBN:
9789024452545
Onderwerp:
Zelfbeeld, CGT, LVB
Doelgroep:
Voor gedragstherapeuten die mensen met LVB een behandeling in groepsverband rondom het thema zelfbeeld willen aanbieden
Beweringen en meningen, geuit in artikelen en mededelingen op de boekrecensiepagina’s van deze site, zijn die van de auteur(s) en niet (noodzakelijkerwijs) die van de VGCt.
