Veel van de cliënten in de ggz hebben een licht verstandelijke beperking (LVB). Bij deze doelgroep komen psychoses en auditieve hallucinaties vaker voor. In de praktijk wordt het horen van stemmen bij hen echter vaak niet herkend. Wanneer dat wel gebeurt, dan verwijzen gedragstherapeuten regelmatig door omdat ze denken dat hun expertise hier niet ligt. Dat is meestal niet nodig, zeggen gz-psychologen Paulien Joosten (ProPersona) en Angela van der Meer (GGZ Rivierduinen) en Ragna Plomp (Dimence en Transfore). Zij stellen dat een therapeut in de behandeling veel op dezelfde manier kan toepassen als bij iemand met een gemiddeld intelligentieniveau. Je moet alleen weten hoe je de behandeling kunt aanpassen en hoe je die beter kunt laten aansluiten op je cliënt. Daar hebben Paulien en Angela het protocol Omgaan met je stemmen voor ontwikkeld. Zo kunnen ook cliënten met een LVB in de reguliere praktijk een passende behandeling krijgen. Ragna, voorzitter van de VGCt-sectie voor mensen met (L)VB, is heel blij met het nieuwe protocol en hoopt dat veel collega-behandelaren het gaan gebruiken.
Nieuw toegevoegd! Bekijk de LVB en stemmen horen – videoreeks en meld je aan voor de online talkshow over de videoreeks op maandag 6 oktober!
Behandelprotocol voor stemmen horen bij LVB
Het behandelprotocol Omgaan met je stemmen vind je op de website van Gedachten Uitpluizen. Dit protocol voor stemmen horen is gebaseerd op CGT en aangepast voor de LVB doelgroep, met minder focus op het denken (cognitieve interventies) en meer op het doen (gedragsmatige interventies, opdrachten). Bovendien is het geschreven in heldere taal, met korte zinnen. Je kunt het CGT protocol ook overwegen wanneer je vermoedt dat een cliënt momenteel op LVB niveau functioneert, terwijl dat eerder niet zo was. Het protocol is opgedeeld in stappen die verspreid kunnen worden over één of meerdere sessies.
Infographic
Video
VGCt Podium
Deze aflevering van VGCt Podium staat in het teken van een bijzondere missie. Drie GZ-psychologen – Ragna Plomp, Paulien Joosten en Angela van der Meer – delen hun expertise. Joosten en Van der Meer hebben samen het CGT-protocol voor stemmen horen aangepast voor de LVB-doelgroep.
Wat moet jij weten over LVB en stemmen horen? Ontdek het in deze aflevering!
Nieuw! LVB en stemmen horen – videoreeks
In samenwerking met Psyflix hebben gz-psychologen Ragna Plomp, Paulien Joosten, Angela van der Meer en Mark van der Gaag (gepensioneerd gz-psycholoog) de vijfdelige videoreeks ‘LVB en stemmen horen’ ontwikkeld. Klik op de link of de afbeelding hieronder en bekijk de video’s.
Meer over deze videoreeks? Meld je nu aan voor de online talkshow op maandag 6 oktober 19.00 – 20.30 uur en stel je vragen aan onze experts! Stuur je vragen in voor 29 september naar kennis@vgct.nl o.v.v. ‘webinar LVB en stemmen horen’.
Ervaringen met het behandelprotocol
Volgens Paulien en Angela vraagt het behandelen van mensen met LVB om creativiteit en inlevingsvermogen. Lees in dit interview in VGCt-magazine over hun ervaringen met het behandelprotocol ‘Je stemmen onder controle’ en hun ervaringen met de LVB doelgroep.
Lees het interview op pagina’s 10 – 13
Meer informatie
Raadpleeg voor een overzicht van belangrijke informatiebronnen op het snijvlak van LVB en ggz de website van het Landelijk Kenniscentrum LVB.
Een aantal relevante bronnen uitgelicht:
- Zorgstandaard Psychische stoornissen en een laag IQ – Akwa GGZ
Van de oude zorgstandaard Psychische stoornissen en ZB/LVB verschijnt binnenkort een update. In de nieuwe zorgstandaard wordt uitgelegd hoe je beter kunt afstemmen op patiënten met een lager IQ, wat de beste behandelopties zijn en welke aanpassingen je kunt maken binnen de bestaande behandelingen, op het gebied van communicatie, bejegening en attitude. - E-learning LVB & GGZ – Academische Werkplaats Kajak
Deze module geeft je concrete handvatten om een LVB te herkennen en er op aan te sluiten. - Psycho-educatie psychose voor VB – GGZ Rivierduinen Kristal
Psycho-educatie voor mensen met een VB die aansluit bij hun eigen ervaringen en niveau.
Referenties
- Aman, H., Naeem, F., Farooq, S., & Ayub, M. (2016). Prevalence of nonaffective psychosis in intellectually disabled clients: Systematic review and meta-analysis. Psychiatric Genetics, 26(4), 145-155. https://doi.org/10.1097/YPG.0000000000000137
- Hassiotis, A., Noor, M., Bebbington, P., Afia, A., Wieland, J., & Qassem, T. (2017). Borderline intellectual functioning and psychosis: Adult Psychiatric Morbidity Survey evidence. British Journal of Psychiatry, 211(1), 50-51. https://doi.org/10.1192/bjp.bp.116.190652
